Krystyna Wieczorek - poetka i pisarka z Lubiaszowa  

    Cennym źródłem wiedzy o kulturze, obyczajach i obrzędach regionu Piotrkowa Trybunalskiego są książki Krystyny Wieczorek (rocznik 1937) - poetki, pisarki i pieśniarki z Lubiaszowa, założycielki Wydawnictwa Autorskiego "Tiger", która trudni się również rękodziełem ludowym. Przez regionalne media i recenzentów jest nazywana "Reymontem w spódnicy", ponieważ jej twórczość stanowi [.] niepowtarzalną okazję do obcowania ze światem, który ginie na naszych oczach...[1] Jest przepełniona miłością do ojczyzny, przyrody i piękna polskiej wsi. Posiada zarówno walory literackie, jak i dokumentalne, gdyż utrwala regionalną historię i tradycję, a język którym posługuje się autorka, jawi się [.] jak mityczny kwiat paproci, który potrafiła odnaleźć dla nas i opisać, zachowując w pamięci dla wszystkich, którym droga jest Ziemia Piotrkowska.[2]
    K. Wieczorek jest samorodnym talentem, a swoją przygodę z literaturą rozpoczęła dosyć późno, bo dopiero w 1977 r. Tragiczna śmierć syna Sławomira sprawiła wówczas, że "z potrzeby serca i smutku na duszy" zaczęła tworzyć poezję, początkowo wyłącznie do szuflady.[3] Po raz pierwszy zaprezentowała ją publicznie w Wojewódzkim Domu Kultury w Piotrkowie Trybunalskim w 1994 r. Od tej pory wiersze poetki często publikowano na łamach prasy kulturalnej i antologii literackich. Ukazały się także w dwóch samodzielnych tomikach poetyckich: "Rozmyślaniu" (2003) i "Wspomnieniach" (2006). Jednak popularność przyniosły autorce dopiero utwory prozatorskie, przede wszystkim saga młynarska "Młyn na Stawkach", którą wysoko ocenili nie tylko recenzenci, ale również historycy i etnografowie, ponieważ utrwala historię ziemi piotrkowskiej[4] oraz obyczaje i obrzędy minionych generacji. Dotychczas opublikowano trzy tomy tego dzieła, które w opinii Ryszarda Miazka, ukazują [.] los jednej z polskich rodzin na przestrzeni całego wieku, los, w którym jak w lustrze można odczytać historię innych rodzin i całych pokoleń.[5] W dorobku prozatorskim twórczyni z Lubiaszowa na uwagę zasługuje ponadto powieść patriotyczno-obyczajowa "Ślady tamtych dni" (2007), "Pamiętnik" (2007) oraz "Opowieść o młynie i pięknej Justynie" (2008). Należy także wspomnieć o pracach poradnikowych, które podobnie jak jej twórczość literacka, nawiązują do regionalnej tradycji. Dotychczas ukazała się książeczka "Jadło piotrkowskie" (2007) oraz poradnik "Regionalne nalewki i ciasta" (2008), w których podano liczne przepisy kulinarne i receptury. Interesujący jest także przewodnik "Nasza tradycja - obrzędy i zwyczaje w powiecie piotrkowskim" (2008).
    K. Wieczorek jest laureatką wielu nagród i wyróżnień. Walory literackie jej twórczości zostały dostrzeżone podczas I Konkursu Twórczości Ludowej (2001), w którym zajęła pierwsze miejsce. Zdobyła też wyróżnienie w konkursie "Pamiętniki Nowego Pokolenia Chłopów Polskich", który zachęcił ją do pisania prozy. Jednak nade wszystko twórczyni z Lubiaszowa jest doceniania jako popularyzatorka kultury i tradycji swojego regionu, za co została odznaczona "Orderem Serca - Matkom Wsi" (2002) oraz " Medalem za zasługi dla Ruchu Ludowego im. Wincentego Witosa" (2004). Działalność pisarki doceniły ponadto władze lokalne i państwowe, m. in. Przewodniczący Rady Powiatu i Starosta Piotrkowski (2004), Marszałek Województwa Łódzkiego (2006) oraz Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, nadając jej Odznakę Honorową "Zasłużony dla Kultury Polskiej" (2007). Autorka była także gościem programów telewizyjnych ("Książka na weekend", "Regionalne smaki") oraz uzyskała nominację do tytułu "Niezwykła Polka 2007", nadawanego z inicjatywy prezydentowej Marii Kaczyńskiej i Róży Thun - polityka Platformy Obywatelskiej.

 

Krystyna Wieczorek ze swoimi książkami, Wiedeń 2008. Fot. A. Marcol

 

    K. Wieczorek chętnie prezentuje swoją twórczość podczas spotkań autorskich, organizowanych zazwyczaj w bibliotekach i domach kultury regionu piotrkowskiego, ponieważ ceni sobie bezpośredni kontakt z czytelnikiem. Uczestniczy też w imprezach promujących regionalną tradycję, gdzie wystawia swoje dekoracje kwiatowe, prace na szydełku i hafty, a o jej działaniach na rzecz regionu stale donosi "Tygodnik Trybunalski", "Tomaszowski Informator Tygodniowy" i "Dziennik Łódzki". Autorka z Lubiaszowa działa również na arenie międzynarodowej. W 2008 r. promowała swoje publikacje w ramach IX Salonu Książki Polonijnej w Wiedniu.

Przypisy:
[1] http://www.watiger.pl/index.html [dostęp: 5.08.2009].
[2] http://www.watiger.pl/recenzje.html [dostęp: 5.08.2009].
[3] Informacje: rozmowa z K. Wieczorek, Wiedeń, 15.11.2008 r.
[4] K. Wieczorek wykorzystuje w swoich książkach informacje przekazywane pokoleniowo, które w wielu wypadkach zostały potwierdzone przez źródła archiwalne.
[5] http://www.watiger.pl/recenzje.html [dostęp: 5.08.2009].