WARSZTATY BIBLIOTEKARSKIE NUMER 3-4(31/32), GRUDZIEŃ 2009PoprzedniNastępny

 

Serwis BPP | Warsztaty Bibliotekarskie | 2009 nr 3-4 | Aktywne poszukiwanie ...

Katarzyna Wojtania
nauczyciel bibliotekarz Biblioteki Pedagogicznej w Piotrkowie Trybunalskim, Filia w Bełchatowie

 
  Aktywne poszukiwanie pracy. Scenariusz cyklu zajęć  
     
 

SCENARIUSZ CYKLU ZAJĘĆ
1. Prowadzący - Katarzyna Wojtania
2. Odbiorcy - osoby zagrożone zwolnieniem lub poszukujące pracy
3. Przedmiot nauczania - doradztwo zawodowe
4. Tytuł działu tematycznego - aktywne poszukiwanie pracy
5. Tematy zajęć:
- moduł I - integracja grupy
- moduł II- analiza własnych mocnych i słabych stron
- moduł III- rynek pracy- poszukiwanie ofert pracy
- moduł IV- analiza niepowodzeń w poszukiwaniu pracy
- moduł V- przygotowanie do rozmowy z pracodawcą
6. Czas zajęć- około 8 godzin zegarowych (możliwość wydłużenia lub skrócenia tego działu)
7. Pojęcia kluczowe: moduły, scenariusz zajęć, integracja grupy, poznanie siebie, autoprezentacja, rynek pracy, metody poszukiwania pracy, pisanie dokumentów aplikacyjnych, rozmowa z pracodawcą, asertywność.
8. Cele zajęć:
- integracja grupy
- rozwijanie świadomości własnych wad i zalet
- stworzenie możliwości do pogłębionej refleksji nad stosowanymi przez siebie dotychczasowymi sposobami szukania pracy
- zapoznanie z wymaganiami rynku pracy i możliwościami zaistnienia na nim
- poznanie dróg i metod poszukiwania pracy
- zapoznanie uczestników ze źródłami informacji o rynku pracy
- umiejętność analizowania ofert pracy, ogłoszeń
- przygotowanie uczestników do prawidłowego sporządzania dokumentów aplikacyjnych
- poznanie celu i zasad prowadzenia rozmowy kwalifikacyjnej
- sprawdzenie umiejętności w zakresie autoprezentacji i doświadczenia sytuacji rozmowy z pracodawcą
- poznanie i doskonalenie zachowań asertywnych
9. Wymagania wstępne:
- chęć do pracy
- gotowość do zmian
- znajomość własnych możliwości i ograniczeń w związku z poszukiwaniem nowej pracy
- znajomość sytuacji na lokalnym rynku pracy
10. Metody i formy osiągnięcia celów:
- wykład
- burza mózgów
- metaplan
- dyskusja
- mapa myśli
- inscenizacja
- praca indywidualna
- praca w grupach
11. Środki dydaktyczne: kartki, mazaki, materiały kserograficzne, najnowsze wydania gazet codziennych, prezentacja, film.
12. Zadania do wykonania dla uczących się:
- poznanie regionalnego rynku pracy
- wiedza na temat zachowań asertywnych
- umiejętność pisania dokumentów aplikacyjnych
- umiejętność rozmowy z pracodawcą
13. Formy oceny:
- ocena dokumentów wypracowanych po zajęciach
- ocena ustna po każdym module
- podsumowanie i ocena zdobytej wiedzy na zakończenie zajęć (burza mózgów)
14. Przebieg zajęć.

I moduł zajęć - integracja grupy (wszyscy powinni się już choć trochę znać)

Ćwiczenie pt. "Drzewo" 15-20 minut)

Należy podzielić uczestników kursu na 5-6-osobowe grupy. Każda z nich otrzymuje duże arkusze papieru lub karty z bloku rysunkowego. Następnie otrzymują polecenie narysowania drzewa z wyraźnym zaznaczeniem pnia i kilku gałęzi. W czasie burzy mózgów w poszczególnych grupach wszyscy zbierają informacje o sobie i na pniu zapisują cechy wspólne dla kilku osób, a indywidualne na gałęziach. Następnie każda grupa prezentuje rysunki i omawia je.

II moduł - analiza własnych mocnych i słabych stron

Ćwiczenie: rozmowa z sąsiadem (20 minut)

Każdy uczestnik tworzy z sąsiadem siedzącym najbliżej lub w inny dowolny sposób parę. W ciągu 10 minut rozmawiają ze sobą, opowiadając o tym, czym chcą się pochwalić. Po zakończeniu rozmowy kilka chętnych osób opowiada najpierw o sobie, a potem o koledze. Wszyscy uczestniczą w dyskusji na temat własnego wizerunku i tego, jak widzi nas inna osoba.

Ćwiczenie pt.: "Projekt domu" (20-30 minut)

Jest to praca indywidualna. Każdy otrzymuje arkusz papieru i kolorowe mazaki. Ma za zadanie zmienić się w budowniczego solidnego domu. Musi on mieć porządne fundamenty, proste, solidne ściany, dobrze postawiony dach. Każdy musi z najlepszych materiałów przygotować taki dom.
Polecenie prowadzącej: na materiały budowlane mają składać się Wasze umiejętności, zdolności, pasje, cechy charakteru, zainteresowania, zdolności. Narysuj dom i opisz, z czego jest wykonany. Najlepsze twoje przymioty muszą stanowić fundamenty i ściany. To, czego nie jesteś do końca pewny, umieść w środku.
W trakcie pracy odpowiadać należy na wszystkie pytania. Po zakończeniu pracy należy zrobić wystawkę prac i każdy architekt prezentuje swój projekt domu. Pytania do wszystkich: czy dla każdego z nas te same cechy i zdolności są najważniejsze?; na jakich mocnych podstawach opiera się Wasz dom, czy wszystkie są takie same?; dlaczego tak jest? - dyskusja.

Ćwiczenie pt.: Mógłbym być" (20-30 minut)

Zadanie ma na celu rozwijanie umiejętności oceny własnych możliwości, wyobraźni, poszerzanie wiedzy o zawodach.
Każdemu kursantowi należy rozdać kartki z wypisanymi zawodami, do których należy dopisać własne refleksje.

Mógłbym być leśnikiem, bo.............................

Mógłbym być marynarzem, bo...........................

Mógłbym być lekarzem, bo............................

Mógłbym być cieślą, bo...............................

Mógłbym być hydraulikiem, bo............................

Mógłbym być kasjerem, bo.............................

Mógłbym być rolnikiem, bo............................

Mógłbym być sprzedawcą, bo............................

Mógłbym być pilotem, bo.............................

Mógłbym być kelnerem, bo..............................

Mógłbym być konwojentem, bo...........................

Mógłbym być kierowcą, bo..............................

Mógłbym być krawcem, bo..............................

Mógłbym być policjantem, bo.............................

Mógłbym być kucharzem, bo............................

Mógłbym być stolarzem, bo.............................

Mógłbym być dozorcą, bo...............................

Mógłbym być pilotem, bo................................

Mógłbym być ogrodnikiem, bo...........................

Mógłbym być psychologiem, bo............................

Po wykonaniu pracy chętne osoby prezentują własne zapiski.

Pytania do wszystkich: czego dowiedzieliście się o sobie, czy faktycznie jedna cecha czy umiejętność może decydować o naszym wyborze, czy myśląc o wyborze nowego zawodu zdawaliście sobie sprawę z wielu możliwości przekwalifikowania się?(burza mózgów)
Podsumowanie bloku zajęć, ewaluacja ustna, prośba o zachowanie wszystkich wypełnionych materiałów.

III moduł - rynek pracy - poszukiwanie ofert pracy

Ćwiczenie pt.: "Co to jest rynek pracy" (30-40 minut)

Zapoznanie z pojęciem rynku pracy i jego podstawowych elementów, poznanie jego mechanizmów.
Zapisanie na tablicy słowa: pracodawca, pracownik, osoba poszukująca pracy, towar na rynku pracy. Podział uczniów na grupy, każda z nich zajmuje się jednym stwierdzeniem z tablicy. Burza mózgów. Prezentacja przemyśleń i ich weryfikacja. Zapisanie na tablicy.

Ćwiczenie pt.: "Aktywny na rynku pracy" (40 minut)

Poznanie metod poruszania się po rynku pracy, poznanie metod poszukiwania pracy przez pracodawców i pracowników, konfrontacja własnych poglądów.
Podział uczestników na dwie grupy. Każda z nich otrzymuje inne zadanie. Grupa pierwsza ma za zadanie wypisać i uszeregować według stopnia ważności sposoby poszukiwania pracy. Grupa druga w analogiczny sposób powinna wypisać i uszeregować sposoby poszukiwania pracowników. Następnie reprezentanci grup dokonują prezentacji własnych przemyśleń, reszta grupy uzupełnia wiadomości.

Miniwykład prowadzącej na temat oczekiwań pracodawców i pracowników.

Krótkie omówienie psychologicznego oddziaływania zagrożenia utraty pracy na samopoczucie i chęć aktywnego poszukiwania nowej pracy oraz gotowość do zmian w związku z przekwalifikowaniem się.

Zadanie - proszę zastanowić się, w jakim okresie fazy poszukiwania pracy jesteś (praca indywidualna, nie dzielimy się własnymi przemyśleniami).

Prezentacja multimedialna PowerPoint - Jak aktywnie poszukiwać pracy na lokalnym rynku pracy?

Ćwiczenie kształtujące umiejętność analizy zawartości ogłoszeń, ocena i selekcjonowanie zawartych w nich informacji. Praca z aktualnymi wydaniami gazet codziennych z dodatkami o pracy, dla chętnych osób wyszukiwanie ogłoszeń na stronach internetowych.
Każda z osób wyszukuje po dwa najbardziej interesujące anonse. Osoby chętne prezentują je, wszyscy dyskutują nad ich zawartością informacyjną. Dlaczego jedne są czytelne i zrozumiałe, a inne mało precyzyjne i zagmatwane?
Zapisanie wniosków do krytycznego analizowania ogłoszeń.

Zapisanie na tablicy

Im więcej zbierzesz informacji, tym lepiej poznasz rynek pracy, a więc i swoje możliwości znalezienia pracy.

IV moduł - analiza niepowodzeń w poszukiwaniu pracy

Na podstawie zdobytej wiedzy, którą systematyzujemy, zapisując w postaci mapy myśli wszystkie ważne informacje na temat poszukiwania pracy, należy przeprowadzić dyskusję na temat niepowodzeń w poszukiwaniu nowego zatrudnienia. Rozpoczyna prowadząca zajęcia- opowiada o swoich doświadczeniach i analizuje je. Następnie chętne osoby opowiadają o swoich.
Wszyscy analizują sytuacje i wyciągają wnioski.
Po zakończeniu dyskusji, podsumowując dwa moduły, wspólnie tworzymy metaplan - poszukiwanie pracy.
Można jeszcze wypisać bariery ograniczające lub utrudniające poszukiwanie pracy, wynikające ze strony pracownika, pracodawcy, czynników niezależnych od nas.

Ćwiczenie - "Linia życia" (15 minut)

Należy narysować linię prostą, na niej w dowolny, ale przemyślany sposób zaznaczyć "dziś".
W lewo od teraźniejszości - przeszłość i polecić wypisać swoje sukcesy, osiągnięcia, ciekawe działania. W prawo od oznaczenia dnia dzisiejszego - wszystko to, co zamierzamy zrealizować (należy podawać też przybliżony termin realizacji tych zamierzeń, np. znalezienie nowej pracy, rozpoczęcie poszukiwania nowego zatrudnienia).

V moduł - przygotowanie do rozmowy z pracodawcą

Prezentacja multimedialna PowerPoint - tworzenie życiorysu i listy motywacyjnego jako podstawowych dokumentów. Rozdanie materiałów dla każdego uczestnika kursu z bardzo dokładnymi informacjami, jak tworzyć te dokumenty, ze słowami posiłkowymi, które mogą być pomocne. Dokładne omówienie każdego dokumentu, zwrócenie uwagi, kiedy należy napisać życiorys chronologiczny, a kiedy funkcyjny. Informacje o wyglądzie zewnętrznym dokumentów - naszej wizytówki znajdują się zarówno w prezentacji, jak i w rozdanych materiałach.

Po dyskusji i wyjaśnieniach próba napisania własnego życiorysu i listu motywacyjnego do wybranego wcześniej ogłoszenia o pracę. Omówienie kilku wybranych. Uczestnicy szkolenia zachowują wszystkie dokumenty na później, kiedy po zakończeniu kursu odbywają się spotkania indywidualne, na których indywidualnie tworzy się dokumenty. W czasie tych spotkań jest czas na konsultacje w sprawach ważnych dla poszczególnych osób.

Wyjaśnienie pojęcia "asertywność", "zachowania asertywne".

Obejrzenie filmów : trening asertywności i walka ze stresem. Prośba o notowanie zachowań asertywnych. Dyskusja.

Analizowanie zachowań w postawie agresywnej, asertywnej, pasywnej. Osoba agresywna- reaguje wybuchowo, krzyczy lub podnosi głos, irytuje się, przerywa, domaga się. Osoba asertywna - zachowuje się odpowiednio, nie denerwuje się, jest spokojna, ale zdecydowana, broni swoich racji. Osoba pasywna - jest zrezygnowana, niszczy sama siebie, wycofuje się, nie ma możliwości zabrania głosu.

Ćwiczenie pt.: "Piramida asertywności"

Każdy uczestnik otrzymuje kartkę ,na której zapisano kilka osób(mama, szewc, żona, dziecko.), musi je odpowiednio uszeregować umieszczając na dole osoby, którym najłatwiej jest powiedzieć "nie", a na górze te, którym najtrudniej. Należy dopisać jeszcze kilka osób, np. nauczyciel, pani w kiosku, której się boję, akwizytor, którego przyjmujemy, ale wcale nie mamy ochoty słuchać.

Tematy do dyskusji na temat zachowań asertywnych: proszę zainscenizować sytuację asertywną i sytuację pasywną na temat, np.: twój przełożony obiecał zrobić coś dla Ciebie, irytuje Cię, że jeden z Twoich kolegów...

Inscenizacja: wcielenie się w osobę pasywną, asertywną lub agresywną. Omawianie tych sytuacji- burza mózgów.

Wykład na temat komunikacji werbalnej i niewerbalnej (omówienie mowy ciała-możliwość dla osób chętnych zapoznania się z wydawnictwami książkowymi na ten temat) w kontekście rozmowy z potencjalnym pracodawcą.

Ćwiczenie: inscenizowanie pewnych sygnałów mową ciała bez użycia słów.

Jak przygotować się do spotkania z pracodawcą:
- przygotowanie dokumentów
- opanowanie stresu
- pierwsze wrażenie (nie ma drugiego pierwszego wrażenia)
- język ciała zgodny z werbalnym (kontakt wzrokowy, uścisk dłoni, przyjazna mimika)
- strój
- przygotowanie się do rozmowy
- pożegnanie

Dokładne omówienie wszystkich elementów dostosowanych do poziomu intelektualnego odbiorców, należy przypominać też informacje bardzo podstawowe.

Zapisanie na tablicy

Tylko niektóre rozmowy kończą się zatrudnieniem. Będziesz jednak bogatszy o nowe doświadczenia, które wykorzystasz w przyszłości.
Decyzja o zatrudnieniu Cię może trwać kilka tygodni, uzbrój się w cierpliwość.

Zaproszenie dwóch osób do przeprowadzenia rozmowy pracodawca - pracownik. Dyskusja po inscenizacji- co dobrze, co źle, co można zmienić, co należy zrobić inaczej.

Burza mózgów - o co pytają pracodawcy, o co pracownik, jakich pytań nie należy zadawać.
Uzupełnienie wykładowcy i zanotowanie:
- propozycje pytań zadawanych najczęściej przez pracodawców,
- przez przyszłych pracowników.

W zależności od wiedzy uczestników kursu, wykład lub dyskusja na temat, jakie tematy mogą być poruszane w czasie rozmowy z pracodawcą (np. w czasie badania reakcji na poziom stresu zadawane są trudne, krępujące pytania - możemy grzecznie odmówić odpowiedzi na nie).

Posumowanie całej zdobytej wiedzy, pochwała osób aktywnych, zaproszenie do dyskusji biernych.
Odpowiedzi na pytania dotyczące tego bloku zajęć.

Bibliografia
1. Detz Joan: Sztuka przemawiania. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, 2007
2. Do pracy: multimedialny poradnik "Gazety Wyborczej": część pierwsza: jak zdobyć pracę, część druga: pierwsza praca i co dalej[CD-ROM]. Warszawa:"Gazeta Wyborcz",2006. 2 dyski optyczne (CD-ROM i/lub DVD). Wymagania systemowe: Windows 98 lub nowszy, karta graficzna, karta muzyczna, Adobe Acrobat 5.0lub wyższy, napęd CD-ROM lub DVD
3.Doradztwo karier. Praca zbiorowa. Warszawa: Dolnośląskie Centrum Informacji Zawodowej i Doskonalenia Nauczycieli w Wałbrzychu- Warmińsko- Mazurski Zakład Doskonalenia Zawodowego w Olsztynie, 2005
4. Górniak Katarzyna: Warsztat pracy doradcy zawodowego: komunikacja. Warszawa: Ministerstwo Gospodarki i Pracy Departament Rynku Pracy, 2004
5. Jeżewska Małgorzata: Oczekiwania pracodawców. Warszawa: Dolnośląskie Centrum Informacji Zawodowej i Doskonalenia Nauczycieli w Wałbrzychu-Warmińsko- Mazurski Zakład Doskonalenia Zawodowego w Olsztynie, [2005]
6. Król-Fijewska Maria: Trening asertywności. Warszawa: Instytut Psychologii Zdrowia, 1993
7. Kurs inspiracji: zeszyty informacyjno-metodyczne doradcy zawodowego nr 7. Warszawa: Krajowy Urząd Pracy, 1997
8. Materiały metodyczno-dydaktyczne dla planowania kariery zawodowej uczniów. Praca zbiorowa. Warszawa: KOWEZIU, 2006
9. Paszkowska-Rogacz Anna: Warsztat pracy europejskiego doradcy kariery zawodowej. Warszawa: KOWEZIU, 2002
10. Paszkowska-Rogacz Anna, Tarkowska Małgorzata: Metody pracy z grupą w poradnictwie zawodowym. Warszawa: KOWEZIU, 2004
11. Poradnik dla osób poszukujących pracy. Praca zbiorowa. Łódź: Wojewódzki Urząd Pracy, 2007
12. Rozwijanie indywidualnych cech ułatwiających zdobycie zatrudnienia. Pod redakcją Andrzeja Martynuski. Kraków: KRAJOWY Urząd Pracy, 2002
13. Rynek pracy w województwie łódzkim: specyfika i uwarunkowania: raport końcowy z realizacji projektu: analiza lokalnego rynku pracy diagnoza zawodów. Praca zbiorowa. Inowrocław: Artpress, [2007]
14. Schoenbeck Hubertus: Kocham siebie takim jakim jestem: droga od nienawiści, bezsilności i egoizmu ku miłości wobec samego siebie. Kraków: Oficyna Wydawnicza "Impuls", 1994
15. Taylor Jeff, Hardy Doug: Jak efektywnie poszukiwać pracy: wykorzystanie metody firmy Monster. Kraków: Oficyna Ekonomiczna Wolter Kluwer, 2006

 
 

 

Aktywne poszukiwanie pracy. Scenariusz cyklu zajęć / Katarzyna Wojtania // W: Warsztaty Bibliotekarskie [Dokument elektroniczny] / red. nacz. Wiesława Olczykowska. - Czasopismo elektroniczne. - Nr 3-4/2009 (31/32) grudzień. - Piotrków Trybunalski : Biblioteka Pedagogiczna, 2009. - Tryb dostępu: http://www.pedagogiczna.edu.pl/warsztat/2009/3-4/090303.htm. - ISSN 1732-7008